Sürət həddinin 41–60 km/saat aşılması İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 328.3-cü maddəsinə görə 200 manat cərimə və 3 cərimə balı ilə nəticələnir. Balın hüquqi əsası 327-ci maddənin qeydinin 1-ci bəndidir.
Diapazonun sərhədləri
Həm 41, həm də 60 km/saat aşma bu maddəyə daxildir. Məsələn, avtomobil üçün 60 km/saat məhdudiyyəti olan sahədə 101–120 km/saat sürət həmin diapazondur. 100 km/saat sürət 40 km/saat aşma sayılır; 121 km/saat isə artıq 61 km/saat aşmadır. Bu iki halın cəriməsi və balı fərqli maddələrlə müəyyən edilir.
Qiymətləndirmə yalnız sürət göstəricisinə deyil, həmin yolda və həmin nəqliyyat vasitəsinə tətbiq edilən həddə əsaslanır. Yol nişanı, yolun növü və avtomobilin kateqoriyası buna görə əhəmiyyətlidir.
Cərimədən başqa nə dəyişir?
328.3-cü maddənin öz sanksiyasında idarəetmə hüququnun ayrıca məhdudlaşdırılması yoxdur. Təyin olunan 3 bal isə qərarın qüvvəyə mindiyi vaxtdan bir il qüvvədədir. Bir il ərzində 20 və daha çox bal toplanarsa, 327.7-ci maddənin və xüsusi hüququn məhdudlaşdırılmasına dair ümumi normaların şərtləri tətbiq olunur.
Xəsarətlə nəticələnən pozuntu
Sürət pozuntusu zərərçəkənə yüngül bədən xəsarəti yetirərsə, məsələ yalnız 200 manat və 3 balla məhdudlaşmır. 327.8-ci maddənin şərtləri və istisnaları nəzərə alınmaqla, 300 manat cərimə və ya altı aydan bir ilədək idarəetmə hüququnun məhdudlaşdırılması tətbiq oluna bilər. Cərimə hüquq məhdudlaşdırılmadan tətbiq edilərsə, bu xəta 5 balla qiymətləndirilir.
Sürücü necə davranmalıdır?
“Yol hərəkəti haqqında” Qanunun 50-ci maddəsi sürəti hava, görünmə və yol şəraitinə uyğun seçməyi tələb edir. Məhdudiyyətə çatmaq məqsəd deyil: yaş və ya görünməsi zəif yolda təhlükəsiz sürət nişandakı həddən aşağı ola bilər. Hədd dəyişən sahəyə daxil olmazdan əvvəl sürəti təhlükəsiz şəkildə uyğunlaşdırmaq lazımdır.
Sürücülük vəsiqəsinin kateqoriyası idarə edilən nəqliyyat vasitəsinə uyğun deyilsə və balla qiymətləndirilən xəta törədilibsə, 327-ci maddənin qeydinin 2-ci bəndinə görə, sürücü idarəetmə hüququ olmadan sürməyə görə də məsuliyyət daşıyır və törədilmiş xətaya uyğun bal təyin edilir. Kateqoriya uyğunsuzluğu özü-özlüyündə ayrıca bal yaratmır.
327-ci maddənin qeydinin 8-ci bəndində xüsusi istisna var: sürət həddi 110 km/saat və daha yüksək müəyyən edilmiş yolda hadisə piyadanın yolu qanunla müəyyən edilmiş keçid yerlərindən kənarda keçməsi nəticəsində baş veribsə, 327.8-ci maddə tətbiq edilmir. Bu istisna bütün başqa məsuliyyət növlərindən azadolma demək deyil.
Qərarda hansı rəqəmləri müqayisə etmək olar?
Qeydə alınmış sürəti və tətbiq olunmuş həddi ayrıca yoxlayın. Məsələn, 110 km/saat sürətlə 60 km/saat həddi arasındakı fərq 50 km/saatdır. Bu, 41–60 diapazonuna uyğundur; 100 ilə 60 arasındakı fərq isə 40-dır, 50 deyil.