Təhlükəsiz ara məsafəsi bütün yollar üçün eyni metr sayı deyil. “Yol hərəkəti haqqında” Qanunun 50-ci maddəsinin III hissəsinə görə, sürücü sürətə və hərəkət şəraitinə uyğun elə məsafə seçməlidir ki, eyni zolaqda qabaqda gedən avtomobil kəskin yavaşıdıqda və ya gözlənilmədən dayandıqda toqquşmanın qarşısını ala bilsin.
Məsafə necə seçilir?
Qarşıdakı avtomobilin arxasında sadəcə boşluq saxlamaq kifayət deyil: həmin boşluq dayanmağa yetməlidir. Sürət artdıqda, görünüş zəiflədikdə və ya yol səthi sürüşkən olduqda daha çox ehtiyat saxlamaq lazımdır. Bu, konkret vəziyyətdə qanunun tələb etdiyi təhlükəsiz məsafəni təmin etməyin praktik yoludur; universal qanuni “iki saniyə” və ya sabit metr norması kimi təqdim edilmir.
50-ci maddənin IV hissəsində yaşayış məntəqələrindən kənarda asta gedən, ağır yüklü və ya uzun nəqliyyat vasitələri üçün əlavə tələb var: onları ötən avtomobillərin təhlükəsiz qayıda bilməsi üçün qabaqdakı nəqliyyat vasitəsi ilə kifayət qədər məsafə saxlanmalıdır. Sürücünün özünün ötməyə başladığı və ötdüyü hal bu tələbdən istisnadır.
Cərimə və bal
Ara məsafəsi qaydasının pozulması İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 327.1-ci maddəsinə əsasən 40 manat cərimədir. Bu əsas tərkibə cərimə balı təyin edilmir; 327-ci maddənin qeydindəki ballı pozuntular siyahısında 327.1 yoxdur. Ara məsafəsi tələbi yalnız xüsusi nişan olduqda yaranmır — o, adi hərəkət zamanı da qüvvədədir.
Qəza baş verərsə
Pozuntu yüngül bədən xəsarəti ilə nəticələnərsə, 327.8-ci maddə üzrə 300 manat cərimə və ya idarəetmə hüququnun altı aydan bir ilədək məhdudlaşdırılması nəzərdə tutulur; hüquq məhdudlaşdırılmadan cərimə tətbiq ediləndə 5 bal verilir. Konkret hadisədə qayda pozuntusu və nəticə ilə əlaqə müəyyən edilməlidir. Tıxac açılarkən qabaqdakı avtomobilə yaxınlaşmaq əvəzinə, dayanmağa imkan verən məsafəni bərpa edin.
327-ci maddənin qeydinin 8-ci bəndində xüsusi istisna var: sürət həddi 110 km/saat və daha yüksək müəyyən edilmiş yolda hadisə piyadanın yolu qanunla müəyyən edilmiş keçid yerlərindən kənarda keçməsi nəticəsində baş veribsə, 327.8-ci maddə tətbiq edilmir. Bu istisna bütün başqa məsuliyyət növlərindən azadolma demək deyil.
Qarşıdakı avtomobil yavaşıdıqda
Tutaq ki, yol quru olan vaxt saxladığınız məsafə yağış başlayandan sonra dəyişməz qalır. Sürət əvvəlki kimi olsa da, yol şəraiti artıq eyni deyil. Qanunun tələb etdiyi nəticə — qabaqdakı avtomobil qəfil dayananda toqquşmanın qarşısını almaq imkanı — yenidən qiymətləndirilməlidir. Əvvəlki boşluğun avtomatik olaraq yetərli olduğunu düşünmək olmaz.
Digər nümunədə sıx axında bir avtomobil sizinlə qabaqdakı maşının arasına keçir. Yeni boşluq azalırsa, sürəti və məsafəni təhlükəsiz şəkildə yenidən tənzimləmək lazımdır. Məqsəd öz yerinizi qorumaq üçün qabaqdakı avtomobilə yaxınlaşmaq deyil, onun mümkün yavaşımasına reaksiya verməyə vaxt və yol saxlamaqdır.
Sürücü üçün yoxlama ardıcıllığı sadədir: qabaqdakı avtomobili izləyin, görünüş və yol səthini nəzərə alın, sürət dəyişəndə məsafəni də yenidən qiymətləndirin. Nişanda göstərilən sürət həddinə əməl etmək ara məsafəsi öhdəliyini ayrıca aradan qaldırmır. Həm sürət, həm də məsafə həmin anda təhlükəsiz hərəkət etməyə imkan verməlidir.