Avtomobil sənayesi dövri iqtisadiyyatın inkişafında önəmli addımlar atır. Volkswagen, Toyota, Stellantis və BMW kimi böyük şirkətlər istifadə olunmuş avtomobil hissələrinin təkrar emalı və yenidən istifadəsi sahəsində genişmiqyaslı layihələr həyata keçirir.
Volkswagen Zwickau-da dövri iqtisadiyyat üçün yeni xətt açdı
Volkswagen Almaniyanın Zwickau şəhərində sənaye tipli demontaj xəttini istifadəyə verib. Şirkət 2027-ci ildən etibarən ildə 4.100 avtomobilin demontajını planlaşdırır, 2030-cu ildə isə bu rəqəmi 15.000-ə çatdırmaq niyyətindədir. Bu məqsədlə Volkswagen 90 milyon avro (təxminən 153 milyon AZN) sərmayə qoyur. Sachsen əyaləti isə şirkətə 10,7 milyon avro (təxminən 18,2 milyon AZN) dəstək verir. Yeni xəttdə 100 işçi yeni vəzifələrə hazırlanıb və ümumilikdə dövri iqtisadiyyat sahəsində 1.000 yeni iş yerinin yaradılması gözlənilir.
Volkswagen istifadə olunmuş orijinal hissələri satır və avtomobil materiallarını yüksək keyfiyyətlə geri qaytarır. Bu, həm ətraf mühitin qorunmasına, həm də sənaye xərclərinin azaldılmasına xidmət edir.
Stellantis və Toyota da dövri iqtisadiyyata önəm verir
Stellantis 2023-cü ildə İtaliyanın Turin şəhərində 40 milyon avro (təxminən 68 milyon AZN) dəyərində Circular Economy Hub yaradıb. Bu mərkəz 73.000 kvadratmetr sahəni əhatə edir. Şirkət Braziliya və Mərakeşdə də demontaj mərkəzləri açıb. Stellantis Remanufacturing, Repair, Reuse və Recycle istiqamətlərində fəaliyyət göstərir və istifadə olunmuş hissələri təmir edib yenidən satışa çıxarır. Yenidən işlənmiş mühərriklər yeni mühərriklərdən 30-50% daha ucuzdur.
Toyota isə Böyük Britaniyanın Burnaston şəhərində 2025-ci ildə Circular Factory açıb. Bu zavod ildə 10.000 avtomobilin sənaye üsulu ilə demontajını həyata keçirir. Toyota bu layihənin gəlirliliyini 3 ildən sonra qiymətləndirəcək.
BMW-nin Car2Car layihəsi və materialların geri qaytarılması
BMW Leipzig zavodunda 100.000-dən çox hissə geri qaytarılmış poladdandır. Car2Car layihəsi materialların yüksək keyfiyyətlə geri qaytarılmasını araşdırır. 2026-cı ildən BMW PreZero ilə birlikdə Altfahrzeugverwertung biznes modelini inkişaf etdirəcək.
Almaniyada dövri iqtisadiyyatın potensialı və sərmayə tələbləri
Boston Consulting Group-un hesabatına görə, Almaniyada dövri iqtisadiyyatın illik dəyəri 2045-ci ilə qədər 120 milyard avroya (təxminən 204 milyard AZN) çata bilər. Mobilite sənayesi üçün əlavə potensial 4,8 milyard avrodur (təxminən 8,2 milyard AZN). Dövri iqtisadiyyatın inkişafı üçün infrastruktur və rəqəmsal həllərə 20 milyard avro (təxminən 34 milyard AZN) sərmayə tələb olunur.
Hazırda təxminən 25% köhnə avtomobillər Avropa Birliyi xaricinə ixrac olunur. Avropa qaydaları isə alətlərin təkrar emalı və istifadə olunmuş materiallardan istifadənin artırılmasını dəstəkləyir.
Dövri iqtisadiyyat avtomobil sənayesində niyə vacibdir?
Dövri iqtisadiyyat resursların səmərəli istifadəsini təmin edir, tullantıları azaldır və ətraf mühitə təsiri minimuma endirir. Avtomobil sənayesində bu yanaşma həm xərclərin azaldılması, həm də dayanıqlı inkişaf üçün vacibdir.
Gələcəkdə dövri iqtisadiyyatın sənaye miqyasında gəlirliliyi necə olacaq?
Hal-hazırda sənaye miqyasında dövri iqtisadiyyatın gəlirliliyi tam aydın deyil. Toyota və digər şirkətlərin layihələri gələcəkdə bu sahənin gəlirliliyini qiymətləndirməyə imkan verəcək. Lakin sərmayələrin artması və texnologiyaların inkişafı ilə bu sahənin sürətlə genişlənəcəyi gözlənilir.
Nəticə olaraq, avtomobil sektorunda dövri iqtisadiyyatın inkişafı həm sənaye, həm də ekoloji baxımdan önəmli addımdır. Böyük şirkətlərin sərmayələri və dövlət dəstəyi ilə bu sahə yaxın illərdə daha da güclənəcək və yeni iş yerləri yaradacaq.